بسمه تعالی

  

 

 

   از آنجا که تعدادی از کارتهای به جا مانده شهروندان محترم توسط کارگران جایگاه ها مشاهده و تحویل این شرکت میگردد سامانه هوشمند سوخت  به منظور رفاه حال همشهریان عزیز مشخصات کارتهای ارسالی را در سایت http://chaloos.niopdc.ir  درج می نماید. لذا از هموطنانی که کارتهای خود را در جایگاه فراموش مینمایند تقاضا میشود جهت بررسی وضعیت کارت خود به سایت فوق مراجعه نمایند. بدیهی است در صورت عدم وجود مشخصات کارت در پایگاه مذکور می بایست بلافاصله ضمن مراجعه به مراکز خدمات پشتیبانی کارت هوشمند سوخت مستقر در ادارات پست وپلیس 10+ نسبت به درخواست المثنی اقدام فرمایند.

     لازم بذکر است همشهریان گرامی که به سایت اینترنتی فوق دسترسی ندارند میتوانند جهت اطلاع از وجود کارت خود به آدرس ذیل مراجعه فرمایند.

چالوس، بلوار امام رضا (ع)- جنب انبار نفت - واحد سامانه هوشمند سوخت    تلفن تماس: 2253611-0191

 

 

 

روابط عمومی

شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی منطقه چالوس

 

 

کارت هوشمند


 

 

کارت هوشمند چیست، چه معنایی دار وچگونه کار می‌کند؟

نوع مطلب :اطلاعات عمومی، 

 

 

این روزها در خصوص کارت هوشمند بنزین ؛ سهمیه بندی ؛ گم شدن کارت سوخت ؛ صدور مجدد کارت سوخت و .... زیاد شنیده و حتی برخی از ما در وبسایتهای مربوط به وزارت نفت کارت هوشمند سوخت دریافت کرده ایم اما راستی کارت هوشمند چیست؟  چرا کارت‌های هوشمند تا این اندازه متداول شده‌اند؟  استاندارد چه نقشی را در کارآیی کارت‌های هوشمند ایفا می‌کند؟ مزایای عمده‌ای که کارت‌های هوشمند به مصرف کننده ارائه می‌دهند چگونه ارزیابی می‌شود؟ کارت هوشمند چند منظوره چیست؟  کارت اعتباری بدون تماس چیست؟ چرا بارگذاری (شارژ) مجدد یک کارت هوشمند اهمیت دارد؟ قیمت یک کارت تراشه ‌دار چقدر است؟  آیا رهنمودهایی برای مصرف‌کننده در استفاده از کارت‌های هوشمند وجود دارد؟  کارت‌های هوشمندتا چه اندازه ایمن و مطمئن هستند؟

 

 

 کارت هوشمند چیست و چه معنایی دارد

 

یک کارت هوشمند از نظر اندازه شبیه به کارت‌های اعتباری پلاستیکی که یک تراشه در آن کار گذاشته شده است می‌باشد. قرار دادن یک تراشه در کارت به جای نوار مغناطیسی، آن را تبدیل به یک کارت هوشمند با قدرت سرویس‌دهی در مصارف گوناگون می‌نماید. این کارت‌ها به دلیل دارا بودن تراشه، دارای قابلیت کنترل عملکرد بوده و فقط اطلاعات مربوط شخصی و تجاری کاربر واجد شرایط را پردازش می‌نماید.

کارت هوشمند قابلیت استفاده در انواع معاملات بانکی و پشتیبانی مالی را دارد و به دلیل راحتی حمل و نقل و امنیت موجب آسایش خیال کاربر وتامین اطلاعات گوناگون مورد نیاز وی می‌گردد. استفاده از امکانات متنوع کارت‌های هوشمند به تجار این امکان را می‌دهد که محصولات و کالاهای خود را در بازارهای جهانی

ارائه وفعالیت‌های تجاری خود راگسترش دهند. بانک‌ها، شرکت‌های نرم‌افزاری وسخت افزاری، خطوط هوایی وهمه این شانس را خواهند داشت که به بهره‌مندی از خدمات نوین محصولات کارتی خود در جهت ارتقاء سطح فعالیت‌ها و ارائه محصولاتشان دست یابند.

ترکیب امکانات نهفته در کارت‌های هوشمند سبب ایجاد ارتباط نزدیک‌تر میان طرفین تجاری وآنهایی می‌گردد که در اقصی نقاط دنیا به نحوی با یکدیگر دارای روابط تجاری می‌باشند.

امروزه در دنیا بیش از ۴/۴ میلیارد کارت اعتباری استفاده می‌شود. فعالیت‌های اقتصادی - مالی مبتنی بر کارت‌های هوشمند به میزان ۳۰ درصد در سال رشد دارد. همچنین تحقیقات انجام شده حاکی از آن است که در سراسر دنیا طی ۵ سال آینده صنعت کارت‌های هوشمند و وسایل و تجهیزاتی که امکان استفاده از آن را میسر می‌سازند به طور قابل توجهی رشد خواهد داشت وهمچنین افزایش امکانات وقابلیت‌های دستیابی با امنیت کافی به شبکه‌های کامپیوتری وتوسعه رو به رشد استفاده از تجارت الکترونیکی سبب رایج‌تر شدن بکارگیری کارت‌های هوشمند می‌گردد.

با در نظر گرفتن همین میزان مصرف، انتظار می‌رود کارت‌های هوشمند برای ۹۵درصد خدمات تلفن بی‌سیم ودیجیتالی که در تمام دنیا ارائه می‌شود مورد بهره‌برداری قرار گیرند. آسیا، آمریکای لاتین وآمریکای شمالی مناطقی هستند که بالاترین پتانسیل را در ۳ سال آینده برای گرایش به استفاده از کارت‌های هوشمند به‌خود اختصاص خواهند داد.

اکنون بیشترین زمینه‌های کاربری از کارت‌های هوشمند در سطح دنیا مربوط به تلفن‌های پولی وبی‌سیم، بانکداری، خدمات بهداشتی و پرداخت آبونمان و لوازم خانگی بوده است.

چرا کارت‌های هوشمند تا این اندازه متداول شده‌اند؟

 

با وجودی که در حال حاضر میلیاردها کارت هوشمند در دنیای فعلی در دست کاربران قرار دارد، اما ممکن است فردی کارت را از یک کشور خاص تهیه نماید و بخواهد از آن در سایر کشورها استفاده کند. تولیدکنندگان تجهیزات و ارائه‌دهندگان کارت‌های هوشمند برای تامین چنین کاربردهایی، تکنولوژی کارت‌های چند منظوره را ایجاد کرده ودر تلاش هستند تا نوعی سازگاری میان تجهیزات وکارت های توزیع شده در سراسر دنیا به وجود آورند.برای تحقق بخشیدن به این مساله باید اصول تجاری و فنی مورد نیاز واصول استاندارد و هماهنگ با هر کشور، میان کارت‌ها و پایانه‌ها و مشخصه‌های موجود در تجهیزات وسایل ایجاد و مورد آزمایش قرار گیرند. کلید اصلی در دستیابی به این امر جهانی در دست صنعت مربوطه قرار دارد.

 

 

(Smart Card) و کاربرد های آن


 

چکیده
از حدود چهاردهه قبل، اولین کارت های هوشمند به بازار عرضه شدند و به دلیل کاربردهای گسترده آنها با سرعت فزاینده ای در کشورهای مختلف مورد استفاده قرار گرفتند. یک کارت هوشمند عبارت است از جسم فیزیکی کارت که یک تراشه رایانه ای برروی آن نصب شده باشد. ظرفیت حافظه این کارت ها بین 1 الی 64 کیلو بایت قابل تغییر است. از طرفی، قابلیت ذخیره سازی و پردازش اطلاعات و نیز، قابلیت بالای مراقبت از اطلاعات ذخیره شده، کاربرد این کارت ها را به کلیه عرصه های زندگی انسان گسترش داده است. در این مقاله ضمن معرفی کارت-های هوشمند و اشاره ای به تاریخچه ظهور و رشد آنها، به فناوری انواع کارت های هوشمند پرداخته شده است.
واژگان کلیدی: کارت هوشمند – تاریخچه- انواع کارت- مز ایای کارت- کاربردها

__________________

1- تعریف
یک کارت هوشمند قطعه ای پلاستیکی است که اطلاعات مورد نیاز دارنده آن بصورت نوار مغناطیسی و یا یک ریزپردازنده تعبیه شده درجسم کارتاست. بعضی از کارشناسان حوزه تجارت الکترونیک، این کارت ها را چنین تعریف کرده اند: کارت هوشمند در عمل نوعی کارت اعتباری است که مغز روی آن تعبیه شده است؛ که منظور از مغز، همان تراشه رایانه ای است. بنابراین، ظرفیت حافظه کارت های هوشمند، به مراتب بیشتر از کارت های مغناطیسی خواهد بود. به عنوان نمونه، ظرفیت یک کارت مغناطیسی در حدود 125 بایت است درصورتی که ظرفیت یک کارت هوشمند
می تواند بین 1 الی 64 کیلو بایت باشد.
یکی از مزایای اصلی کارت های هوشمند حجم حافظه و امنیت اطلاعات موجود روی تراشه آن است. به طوری که این اطلاعات از طریق مدار منطقی موجود در تراشه، حفاظت می شود. به همین دلیل، نفوذ به اطلاعات دارنده کارت بسیار دشوار است. بنابراین می توان از این فناوری به عنوان یک حافظه برنامه شونده، قابل حمل و مقاوم در برابر نفوذ، نام برد.

2- تاریخچه کارت های هوشمند
براساس گزارش های منتشر شده، اولین کارت هوشمند حاوی یک ریزپردازنده، در سال 1967 میلادی و توسط دو مهندس آلمانی ابداع شد. این اختراع منتشر نشد تا اینکه یک روزنامه نگار فرانسوی در سال 1974 م، اختراع کارت هوشمند را در فرانسه به ثبت رسانیده و خبر ظهور این فناوری را منتشر کرد. آن زمان به بعد،‌ شرکت‌هایی نظیر Bull‌،‌ Honeywell، Motorola دراین زمینه به فعالیت پرداختند و در نتیجة فعالیت‌های آنها، در سال 1979 اولین کارت هوشمند ریز‌پردازنده‌ای ساخته شد.
با رشد فناوری ساخت و تولید، هزینه تولید یک کارت هوشمند به شدت کاهش یافت تا اینکه در سال 1984 م، با بهره گیری اداره های پست و مخابرات فرانسه ازکارت های تلفن، واقعه مهمی به ثبت رسید. از این تاریخ به بعد، انحصار کارت های هوشمند تنها به عنوان کارت های بانکی، شکسته شد و امروزه کاربردهای گسترده ای از این نوع کارت ها در جامعه مشاهده می گردد.

استفاده از کارت هوشمند در سطح ملی برای نخستین بار در فرانسه و در سال 1986 انجام گرفت. دراین سال، شرکت مخابرات فرانسه برای اولین بار، به جای سکه در تلفن‌های عمومی از کارت هوشمند استفاده کرد که این اقدام سبب رفع بسیاری از مشکلات استفاده از تلفن‌های عمومی،‌سوء‌استفاده‌ها و خرابکاری‌ها شد. پس از آن، از اوایل دهة 90 میلادی، استفاده از کارت‌های هوشمند درکشور‌های مختلف رواج پیدا کرد و به تدریج کاربرد‌های جدیدی برای آن پیدا شد.
در سال 1987 م، استانداردی برای نقل و انتقال اطلاعات روی کارت ها به ثبت رسید  789116/1 iso   و این استانداردسازی باعث شد تا امروزه کارت های تولید شده توسط سازنده های مختلف، به راحتی از طریق سیستم های مختلف کارت خوان به تبادل و جابجایی اطلاعات بپردازند

 





 

3- انواع کارت های هوشمند
براساس خصوصیات فیزیکی و جسم کارت، این کارت ها را می توان به چهار نوع اصلی تحت عنوان: کارت های حافظه ای ، کارت های تماسی ، کارت های غیر تماسی و کارت های ترکیبی تقسیم کرد.
-3-1
کارت های حافظه ای
این کارت ها مانند کارت های مغناطیسی، صرفاً به منظور نگهداری اطلاعات مورد استفاده قرار می گیرند. بنابراین، از این نوع کارت ها برای پردازش اطلاعات استفاده نخواهد شد. بدون وجود یک cpu ، ارتباط بین کارت و دستگاه
کارت خوان از یک کانال ارتباطی که کاملاً تحت کنترل دستگاه کارت خوان است، هدایت می گردد. در این نوع از
کارت های هوشمند، اطلاعات امنیتی بر روی کارت ضبط شده و بدون "کلمه رمز صاحب کارت" ، ورود به اطلاعات موجود ممکن نخواهد بود.
3-2
-کارت های تماسی
نوع پیچیده تر کارت های هوشمند، کارت های تماسی هستند که عملاً یک تراشه در آنها تعبیه شده است. در این تراشه چهار نوع اطلاعات اصلی وجود دارد که عبارتند از: حافظه فقط خواندنی ، حافظه غیر فرار حافظه موقت و ابزار ورود و خروج اطلاعات. در بخش حافظه فقط خواندنی کارت، سیستم عامل تراشه نگهداری می شود. سیستم عامل، کلیه دستورات صادر شده از ترمینال مرکزی را اجرا کرده و نتایج مربوطه را به مرکز مخابره می کند. دیگر اطلاعات و
برنامه های کاربردی، در بخش حافظه غیر فرار نگهداری می شود. از جمله ویژگی های مهم این نوع کارت، امنیت بالای آن در تبادل اطلاعات است. چنانچه اطلاعات بطور مناسب روی کارت ذخیره شود، حتی در صورت مفقود شدن کارت، اطلاعات موجود آن برای دیگران غیر قابل دسترس خواهد بود.

-3-3
کارت های غیر تماسی
کارت های تماسی، به رغم برخورداری از امنیت بالا، برای مکان هایی که از حجم بالای تراکنش اطلاعات یا پول برخوردار باشند، مناسب نخواهند بود (مانند سکوهای مترو و محل های خرید بلیط در ساعات اوج تردد روزانه). در اینگونه کارت ها، با استفاده از فرکانس رادیویی و بدون نیاز به خروج کارت از کیف دارنده آن، اطلاعات مورد نیاز منتقل می-شود. در فناوری بکار رفته، دستگاه کارت خوان بدون تماس فیزیکی با خود کارت، اقدام به انتقال اطلاعات و انجام تراکنش مالی می کند. انرژی مورد نیاز برای فعال شدن تراشه، ممکن است به دو صورت تدارک دیده شود؛ یکی از طریق باطری مینیاتوری تعبیه شده بر روی کارت و یا از طریق امواج میکروویو که توسط دستگاه کارت خوان مخابره شده و توسط کارت دریافت خواهد شد. در حال حاضر بالغ بر حدود شانزده نوع کارت غیر تماسی با فناوری های مختلف، در بازار وجود دارند که البته به دلیل جدید بودن این فناوری و قیمت تولید آنها، هنوز به صورت گسترده مورد استفاده جوامع قرار نگرفته است.
-3-4
کارت های ترکیبی
کارت های تماسی و غیر تماسی، از پروتکل های ارتباطی متفاوتی استفاده می کنند و هر یک دارای محاسن و معایبی هستند. اولی از امنیت بالاتری برخوردار است و دومی برای تراکنش های متعدد در زمان خیلی کوتاه مناسب خواهد بود. برای بهره گیری از ترکیب فناوری های فوق، دو راه وجود دارد الف: تولید دستگاه های کارت خوانی که بتواند اطلاعات هر دو نوع کارت (تماسی و غیر تماسی) را بخواند، ب: تولید کارت هایی که ترکیبی از هر دو نوع فناوری را به طور یکجا ارائه دهد. به دلیل گزاف بودن تولید دستگاه های کارت خوان فوق، اخیراً از کارت های ترکیبی استفاده شده است.

__________________
-4 مزایای کارت های هوشمند
با گذر زمان، سازمان های مختلفی خدمات خود را از طریق کارت های هوشمند ارائه می دهند و به عبارتی، دامنه
بهره برداری از مزایای این کارت ها، با سرعت در حال گسترش است. مهمترین مزایایی که تا کنون برای این کارت ها برشمرده اند، عبارتند از:
4-1-
افزایش امنیت و سهولت انجام معاملات،
4-2-
کاهش تردد به بانک ها جهت دریافت یا پرداخت وجه نقد،
4-3-
امکان ردیابی خطاهای انجام شده در معاملات روزمره،
4-4-
کاهش ریسک و خطر نگهداری و حمل و نقل وجه نقد،
4-5-
کاهش ریسک دریافت اسکناس و چک پول های جعلی،
4-6-
صرفه جویی در هزینه های نیروی انسانی،
4-7-
ایجاد تشخص و تمایز برای دارنده کارت،
4-8-
عدم نیاز به شمارش مکرر پول در طول سفر،
4-9-
کاهش ترافیک و تردد شهروندان،
4-10-
کاهش هزینه چاپ و نظارت بر امحاء اسکناس،
4-11-
کاهش زمان انجام مبادلات مالیتجاری،
4-12-
کاهش خطر انتقال آلودگی ها و عوامل بیماری زا در اثر مبادله و نگهداری اسکناس،
4-13-
افزایش اعتماد و امید،
4-14-
ارتقای ظرفیت های ساختاری فناوری اطلاعات.
بدیهی است که با فراگیر شدن استفاده از کارت در فعالیت های روزانه، رضایت مندی و آرامش شهروندان افزایش یافته و در کنار ایجاد امنیت و آرامش روزمره، فرهنگ شهروندی ارتقا خواهد یافت

__________________

-5 کاربردهای مختلف کارت هوشمند
بیشترین کاربرد کارت های هوشمند در زمینه پرداخت الکترونیک است. به عنوان نمونه، در کاربردهایی مانند کارت-های نقدی و اعتباری، کیف پول الکترونیک، کارت های وفاداری (بن های سازمانی، تخفیف برای اعضاء و ...) و کارت-های پارکینگ و بلیط؛ از خدمات پرداخت استفاده می شود. در دیگر حوزه ها نیز، خدمات این کارت ها برای کارت بهداشت و درمان، حمل و نقل، تشخیص هویت، دسترسی و ورود به مکان های خاص و ...، مورد استفاده قرار گرفته است. گستره کاربرد و سرعت فراگیری کارت های هوشمند، امروزه آن را به یکی از الزامات زندگی شهری تبدیل کرده است و به همین دلیل بسیاری از کشورها در حال سرمایه گذاری وسیع در این زمینه هستند.
در این مقاله به دلیل محدودیت، به پنج گروه اصلی از کاربردهای کارت اشاره شده و ضمن معرفی اجمالی کاربردها در هر گروه، یکی از آنها تشریح خواهد شد. این گروه های خدمات عبارتند از:
o
حمل و نقل درون شهری و بین شهری؛
o
گردشگری؛
o
فرهنگیرفاهی؛
o
پرداخت شهروندان؛
o
نیروی انسانی سازمان ها.


جنس کارت هوشمند:
کارت هوشمند دو نوع است: کارت های حافظه که فقط شامل حافظه غیر فرار و فرآیندهایی برای تامین امنیت هستند. و کارت های ریزپردازنده ای که ریزپردازنده و حافظه فرار هم دارند. جنس این کارت ها پلاستیک و معمولا از نوع پلیمر PVC و گاهی هم ABS است. گاهی نیز هولوگرامی (مجموعه ای از بارکد) برای جلوگیری از جعل و ساخت کارتهای تقلبی روی آن نصب میشود. همچنین ، کارت های هوشمند را میتوان براساس نوع تراشه ، نوع سطح تماسی و نوع سیستم عامل به سه دسته تقسیم بندی کرد.
کارتهای هوشمند از نظر اندازه و شکل ظاهری ، شبیه کارتهای مغناطیسی معمولی هستند. ولی درون این کارت ها کاملا با کارتهای معمولی متفاوت است. کارتهای مغناطیسی معمولی یک تکه پلاستیک ساده با یک نوار مغناطیسی هستند در حالی که کارت های هوشمند درون خود یک ریز پردازنده دارند.
این ریز پردازنده معمولا در زیر یک اتصال طلایی در یک طرف کارت قرار دارد. این ریز پردازنده در کارت های هوشمند در حقیقت جایگزین نوار مغناطیسی در کارت های معمولی شده است.
هشت پایه روی کارت تنها مجرای ارتباطی با دستگاه کارت خوان است.
کارتهای هوشمند میتوانند چند درصد بار بیشتر از یک کارت معمولی (نوار مغناطیسی) داده ذخیره کنند و با ذخیره الگوریتم های رمزنگاری، امنیت تبادلات را بهبود بخشند. اطلاعات ذخیره شده در تراشه آی سی از طریق یک ماجول الکترونیکی که به یک ترمینال یا یک دستگاه خواننده کارت متصل است و یا از طریق یک میدان مغناطیسی، انتقال یابد.
کارتهای هوشمند میتوانند تا 8 کیلو بایت (حافظه با دسترسی تصادفی برای خواندن و نوشتن اطلاعات) ، 364 کیلو بایت ROM (حافظه فقط خواندنی) 256 کیلو بایت PROM (حافظه فقط خواندنی قابل برنامه ریزی) و یک ریزپردازنده 16 بیتی داشته باشند.

امنیت اطلاعات در کارت های هوشمند:
اطلاعاتی را که روی نوار مغناطیسی کارت های معمولی وجود دارد، میتوان به راحتی خواند، روی آن نوشت، آن را حذف کرد و یا تغییر داد و به همین علت مشکل نوار مغناطیسی محل خوبی برای نگهداری اطلاعات نیست. از این روی برای استفاده از چنین کارتهایی طراحی شبکه های کامپیوتری گسترده به منظور برای تائید صحت و دریافت و پردازش اطلاعات لازم است اما کارت هوشمند بدون نیاز به چنین امکاناتی به سبب سیستم امنیتی خود اطلاعات را در خود ذخیره میکند تا در صورت لزوم در محل های مختلف بدون نیاز به اتصال به شبکه از این اطلاعات استفاده شود.
مفهوم آنلاین و آفلاین بودن سیستم های طراحی شده برای کارت های هوشمند و مغناطیسی نیز در این جا معنا پیدا میکند، بدین ترتیب که سیستم کارت های هوشمند به گونه ای است که برروی آن اطلاعات ذخیره میشود و چون ریزپردازنده درون آن بر دسترسی به اطلاعات کارت نظارت دارد، از امنیت لازم برخوردار است اما در کارتهای مغناطیسی معمولی چون امنیت اطلاعات وجود ندارد، اطلاعات روی شبکه ذخیره میشود و کارت صرفا حاوی کد شناسایی است. بدین ترتیب، برای استفاده از کارتهای مغناطیسی دسترسی به شبکه لازم است و اگر به هر علتی شبکه اطلاعات قطع باشد در آن لحظه نمیتوان از کارت استفاده کرد اما کار کردن با کارتهای هوشمند به شبکه نیاز ندارد و در نتیجه ، سبب بروز مشکلات احتمالی در شبکه اختلال و وقفه ای در کارکرد کارت های هوشمند ایجاد نمیشود

__________________

 

 

 

 

 


دسته‌بندی کارت‌های هوشمند
کارت‌های هوشمند را بر حسب موارد مختلفی دسته‌بندی‌ می‌کنند؛ در ادامه به دو مورد آن می‌پردازیم:
دسته‌بندی بر اساس نحوه ارتباط با کارت‌خوان
بر اساس این دسته‌بندی، کارت‌های هوشمند به سه گروه تقسیم می‌شوند:
1- کارت هوشمند تماسی
برای استفاده از این قبیل کارت‌ها، باید اتصال فیزیکی بین کارت و دستگاه کارت‌خوان برقرار گردد. داده‌های موجود برروی کارت به صورت سریال به کارت‌خوان ارسال می‌شود و پس از پردازش، اطلاعات جدید از طریق همان پورت به روی کارت منتقل می‌شود. به عنوان نمونه، کارت‌های تلفن‌ عمومی جزو این دسته محسوب می‌شوند. مشکل اصلی این قبیل کارت‌ها،‌ خراب شدن کنتاکت‌های فلزی (محل‌های تماس) بر اثر عوامل خارجی نظیر ضربه و شرایط فیزیکی محیط است. درشکل 2 قسمت‌های موجود در کنتاکت‌های فلزی این نوع کارت به تصویر کشیده شده است.
2- کارت هوشمند غیرتماسی
در این نوع کارت ‌هوشمند، ارتباط بین کارت و کارت‌خوان به‌صورت فیزیکی بر قرار نمی‌شود؛ بلکه از طریق میدان‌های الکترومغناطیسی و یا امواج RF صورت می‌گیرد. برای برقرای ارتباط،‌ آنتن مخصوصی بین تراشه‌های کارت قرار داده شده است که در فاصله‌های کم، تا حدود 50 سانتیمتر، می‌تواند ارتباط ایجاد کند. کاربرد اصلی این قبیل کارت‌ها در مواردی است که عملیات مورد نظر باید سریع انجام گیرد، به عنوان نمونه می‌توان به کارت‌های مترو اشاره کرد. مزیت اصلی این قبیل کارت‌ها علاوه بر سهولت استفاده، عمر طولانی‌تر و ضریب ایمنی بالاتر آن است؛ زیرا در این نوع کارت، تراشه به همراه آنتن در میان لایه‌های تشکیل‌دهندة کارت قرار می‌گیرد.
3- کارت هوشمند ترکیبی
این نوع کارت ترکیبی از کارت‌های هوشمند تماسی و غیرتماسی است که با هر دو نوع دستگاه‌های کارت‌خوان سازگار است. از این نوع کارت‌ها برای ساخت کارت‌های چندمنظوره استفاده می شود.
دسته‌بندی بر اساس نوع تراشه به‌کاررفته در کارت
1- کارت با حافظه
این نوع کارت شامل واحد‌های حافظه است که توسط یک سیستم امنیتی سخت‌افزاری محافظت می‌شود.در واحد حافظة ROM اطلاعات غیرقابل‌تغییر، نظیر شمارة کارت و شمارة دارنده کارت ذخیره می‌شود. از واحد حافظة EEPROM نیز برای نگهداری اطلاعاتی در طول زمان یا بر اساس نیاز کاربر تغییر می‌کنند، استفاده می‌شود، به عنوان مثال اطلاعات مربوط به اعتبار باقیمانده درکارت.از جمله کاربرد‌های این نوع کارت‌ها می‌توان به کارت تلفن همگانی، سیستم کنترل و شناسایی و مواردی از این قبیل اشاره کرد.
2- کارت هوشمند میکرپروسسوری
این نوع کارت‌ها دارای CPU هستند و قدرت پردازش اطلاعات و انجام محاسبات را دارند. قیمت این کارت‌ها از کارت‌های نوع قبل بیشتر است و کاربرد آنها برای ساخت کارت‌های مالی،‌کارت‌های شناسایی و نظایر آن است. در ادامه به نقش هریک از واحد‌های حافظه در این نوع کارت اشاره شده است:
ROM: نگهداری سیستم‌عامل کارت هوشمند
RAM: نگهداری موقت داده‌ها
EEPROM: نگهداری برنامة کاربردی و داده‌های مرتبط با آن
واحد واسطه (
Interface) این کارت ممکن است به یکی از صورت‌های تماسی، غیرتماسی و یا ترکیبی باشد که وظیفة برقراری ارتباط با محیط خارج از کارت را برعهده دارد. در شکل 6 نحوة ارتباط یک واحد واسطة تماسی با CPU و واحد‌های حافظه نمایش داده شده است:
کاربرد‌های کارت هوشمند
امروزه در بسیاری ازکشور‌ها، از کارت‌های هوشمند در کاربرد‌های مختلفی استفاده می‌شود، این کاربردها به طور کلی به سه دسته طبقه‌بندی می‌شوند:
کابرد‌های شناسایی:
 از این کارت‌ها برای شناسایی هویت افراد و صاحبان آنها استفاده می‌شود؛ مثل کارت تردد، کارت پارکینگ.
کابرد‌های مالی
کارت‌های پیش‌پرداخته:
این کارت‌ها را کاربر می‌خرد و با ارایة آن به دستگاه کارت‌خوان، به جای پرداخت پول، هزینه موردنظر از موجودی کارت کسر می‌شود. مانند کارت تلفن همگانی.
کارت‌های بانکی: این کارت‌ها را بانک‌ها به مشتریان خود عرضه می‌کنند که معرف هویت الکترونیکی مشتری نزد بانک صادرکننده است. با ارایه این کارت‌ها به دستگاه‌های خودپرداز، مشتری می‌تواند از خدمات بانک بهره‌مند شود.
کاربرد‌های نگهداری اطلاعات: دراین قبیل کارت‌ها، کد شناسایی و اندکی از اطلاعات شخصی فرد درج شده است که با ارایة به دستگاه کارت‌خوان، از این اطلاعات استفاده می‌شود. کارت‌هایی نظیر کارت گواهینامة هوشمند، کارت‌‌های درمان،‌ کارت‌های شناسنامه، کارت دانشجویی از این نوع محسوب می‌شود.
مزایای کارت هوشمند
اندازه: اندازه این قبیل کارت‌ کوچک است و نیاز به حمل مدارک و پول را برطرف می‌سازد.
امنیت: به دلیل وجود سیستم‌های حفاظتی روی کارت نظیر رمزنگاری، از داده‌های موجود بر روی آن به خوبی محافظت می‌شود.
حجم اطلاعات قابل‌حمل:کارت‌های هوشمند قادرند حجم زیادتری از اطلاعات را در مقایسه با کارت‌های مغناطیسی درخود ذخیره کنند.
اقدامات لازم برای استفاده از کارت‌های هوشمند
فرهنگ‌سازی برای مردم و آموزش شیوه‌ی درست استفاده از کارت؛
قرار دادن دستگاه‌های کارت‌خوان در مراکز خرید و فروش؛
افزایش ضریب ایمنی و ایجاد اطمینان خاطر از امنیت داده‌‌های کارت.
کارت هوشمند چندمنظوره چیست؟
توسعه و گسترش کاربرد‌ کارت‌های هوشمند از جمله الزامات استقرار و تحقق برنامه‌های دولت الکترونیک محسوب می‌شود. بنابراین‌، در دولت الکترونیک هر فرد نیاز به چندین کارت از انواع ذکرشده دارد. اما تعدد کارت‌ها مشکلاتی به همراه دارد؛ از قبیل:
صرف هزینه جداگانه برای هرکارت؛
 زحمت بیشتر درحمل کارت‌های متعدد و درنتیجه کاهش استقبال از آنها؛
  بالا رفتن مراجعات اداری برای دریافت کارت.
برای حل این مشکل، طرح تجمیع کارت‌های هوشمند راهکار مناسبی است که علاوه بر افزایش ضریب ایمنی، سبب می‌شود تعداد کارت‌های مورد نیاز هرفرد کاهش یابد.
تجربه کشور مالزی
پروژه کارت هوشمند چندمنظوره دولتی مالزی، از جمله فعالیت‌هایی است که در چارچوب برنامه MSC‌ این کشور اجرا شده است. این پروژه در سال 1999 آغاز شد و هدف اصلی آن ارائة یک کارت هوشمند چند‌منظوره برای کاربرد‌های بخش دولتی و خصوصی بود. دولت مالزی از اواخر سال 2001، توزیع این کارت جدید را آغاز کرده است و به تدریج تمامی شهروندان بالای 12 سال در این کشور، دارای یک کارت هوشمند چند‌منظوره دولتی با نام MyKad خواهند بود.دولت مالزی برای اجرای این پروژه با دو چالش اساسی مواجه بود: مشکلات فنی و مسأله فرهنگ‌سازی و آمادگی مردم برای پذیرش این نوع کارت جدید. برای غلبه بر اولین چالش، اجرای این پروژه به کنسرسیومی بین‌المللی از شرکت‌های معتبر در این زمینه سپرده شد و دستگاه‌های دولتی مرتبط نیز موظف به همکاری با این کنسرسیوم شدند. در زمینة فرهنگ سازی نیز دولت مالزی برنامه‌های آموزشی متعددی را در مورد مزایای کارت هوشمند چندمنظوره تهیه کرد و از طریق رسانه‌های جمعی به آموزش مردم پرداخت.
در مالزی، کارت
MyKad به عنوان یک کارت هوشمند چندمنظوره درکاربرد‌های زیر استفاده می‌شود:
  به عنوان کارت شناسایی ملی و گواهینامه رانندگی
  برای نگهداری اطلاعات گذرنامه
   نگهداری اطلاعات و سوابق پزشکی افراد
  پرداخت عوارض بزرگراه‌ها، هزینه سیستم‌های حمل و نقل عمومی
   انجام تعاملات بانکی (استفاده از دستگاه‌های خودپرداز)
   پرداخت هزینه خرید‌ها

 

با صدور کارت هوشمند بنزین کنترل مصرف سوخت الکترونیکی می شود


شاید شما هم جزو کسانی باشید که اتومبیل داشته و شنیدهاید که به تازگی استفاده از کارت هوشمند برای سوخت بنزین مطرح شده است. این که این فناوری جدید از کجا آمده و معیار آن چیست ؟

شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی ایران طی قراردادی به ارزش 430 میلیارد ریال با شرکت صنایع مخابراتی راه دور ایران، کلیه امور مربوط به طراحی و تهیه کارت هوشمند بنزین و مراحل اجرایی طرح از جمله نصب کارتخوان، جمع آوری اطلاعات و صدور کارت، یک سال نگهداری، ایجاد مراکز امور مشترکین و خودراهبری سیستم را به عنوان پیمانکار و مجری طرح به این شرکت واگذار کرده است.

خصوصیات و مزایای کارت هوشمند سوخت

 
کارتهای مغناطیسی همچون کارتهای اعتباری بانکی تنهاحاوی تک اطلاعاتی به نام شماره رمز 4 رقمی است، این کارتها پس از قرار گرفتن در کارت خوان یا سیستم خودپرداز از طریق سیستم online به سرور بانک مربوطه متصل میشوند. بقیه اطلاعات از جمله نام دارنده حساب بانکی، میزان موجودی، مانده حساب وغیره از طریق سرور منتقل میشود.
اما کارت هوشمند به علت دارا بودن قابلیتهای بالا علاوه بر سیستم online قادر به استفاده از سیستم Offline نیز هست چرا که اطلاعات به طور کامل بر روی خود کارت درج میشود.
به علت نبود بسترهای مخابراتی و براساس تجربیات، بخصوص 5 سال تجربه بهرهبرداری از این سیستم در زاهدان، سیستم Offline برای کارت هوشمند سوخت برگزیده شد.
اگر دارنده کارت اعتباری بانکی در زمان معین به علت ایراد در برقراری ارتباط با سرور بانک قادر به استفاده از "ATM" نباشد، میتواند به "ATM" دیگر مراجعه کند، اما بروز چنین مشکلی در مورد خودروها باعث ایجاد صفهای طویل شده و عملا سیستم سوختگیری را مختل میکند.
این در حالی است که کارتهای هوشمند قادرند تمام اطلاعات از جمله نام مالک، شماره خودرو، آخرین میزان سوختگیری، زمان دقیق و جایگاه آن را در خود نگهداری کنند.
به این ترتیب در صورت قطع ارتباط جایگاه با مرکز یا حتی در صورت قطع شبکه مخابراتی، دارندگان کارت هوشمند سوخت خواهند توانست براحتی از خدمات آن استفاده کنند.
اطلاعات جایگاهها 3 بار در شبانهروز یا به عبارت دیگر هر 8 ساعت یک بار به ایستگاههای میانی و از آنجا به مرکز شبکه در تهران منتقل شده و در یک پایانه اطلاعاتی ثبت و ضبط میشود.
در صورت قطع ارتباط شبکه یا قطع ارتباط جایگاه، سوختگیری از طریق کارت هوشمند انجام میشود، اما اطلاعات ثبت شده در شبکه ایستگاه، در بدترین حالت یک بار در شبانهروز به مرکز منتقل شده و ضبط میشود.
به عبارت دیگر اطلاعات از کارت خوان نصب شده روی تلمبه به کامپیوتر مسئول جایگاه و از آنجا به سرور مرکز منتقل میشود.
به این معنی که کارت خوان و کارت هوشمند میتوانند به صورت مستقل از شبکه ارتباطی جایگاه منطقه یا حتی کشور کار کنند.
این کارت خوانها روی خود تلمبه نصب میشود، در واقع هر تلمبه مجهز به 2 کارت خوان در طرفین است به طوری که خودروها میتوانند در 2 طرف تلمبه از آنها استفاده کنند.

نحوه تامین اعتبار کارت هوشمند سوخت

 
پرداخت الکترونیکی بهای فراورده یا همان کیف پول الکترونیکی در 2 صورت قابل اجراست. در روش اول یا credit، بانک با اعتماد به مشتری خود در ابتدای ماه اعتباری معین به دارنده کارت هوشمند تخصیص میدهد و متقاضی نیز تا پایان ماه بدهی خود را به بانک عودت میدهد.
اما در روش دوم یا debit، دارنده یا متقاضی کارت هوشمند به بانک مراجعه کرده و اعتبار مورد نیاز برای کارت را واریز میکند.
قانون، کارت هوشمند را برای سوختگیری خودروها الزامی کرده است، اما برای پرداخت الکترونیکی وجه، الزامی وجود ندارد.
بنابراین بانکها با اختصاص سود روزشمار یا اهدای جوایز از طریق قرعهکشی میتوانند دارندگان کارت را به پرداخت الکترونیکی بهای فرآورده سوختی ترغیب کنند.
در این راستا و برای ورود کارت هوشمند به شبکه بانکی کشور پیمانکار در راستای تعهدات خود با چند بانک وارد مذاکره شده که مذاکره با بانک ملت نهایی شده است.

فناوریهای جدید عاملی برای حل مشکلات


-
پرداخت الکترونیکی بهای فرآوردههای سوختی محسنات و مزایای قابل توجهی به همراه دارد که به اختصار به چند مورد از آنها اشاره میشود.

-1 کاهش فرسایش اسکناس


چاپ اسکناس برای بانک مرکزی ارزبری و هزینه ریالی سنگینی به همراه دارد. با علم به این مطلب و این که بیشترین میزان فرسودگی اسکناس در جایگاههای سوختگیری صورت میگیرد، ورود کارت هوشمند سوخت باعث کاهش قابل توجه فرسودگی اسکناس و در نتیجه کاهش هزینههای کمرشکن چاپ آن میشود.

-2 افزایش امنیت جایگاه


با رشد صعودی تولید خودرو در سالهای اخیر و در نتیجه افزایش تعداد دارندگان خودرو و مراجعان به جایگاهها و همچنین افزایش همه ساله قیمت بنزین و سایر فرآوردههای سوختی (به غیر از سال 84) روزانه بر میزان نقدینگی جمع شده در جایگاهها به طور قابل توجهی افزوده است به طوری که خودروهای مجهز انتقال اسکناس بانکها، برای جمع آوری درآمد روزانه به جایگاهها مراجعه میکنند؛
همین امر باعث شده، ضریب امنیت جایگاهها بشدت کاهش یابد، بنابراین با استفاده از کارت هوشمند امنیت جایگاههای سوختگیری نیز تامین خواهد شد.

-3 فرهنگ ICT و تجارت الکترونیکی فراگیر میشود

 
در حال حاضر استفاده از کارتهای اعتباری تنها مختص به کارت بانکها شده است، بنابراین تنها قشر خاصی از جامعه از این روش نوین داد و ستد استفاده میکنند و تنها دارندگان حسابهای بانکی با این مفهوم آشنا هستند آن هم در قالبی بسیار محدود؛
اما دارندگان خودرو قشر وسیعی از جامعه و از هر طبقه اجتماعی هستند. بنابراین با پرداخت الکترونیکی بهای بنزین، تعداد افرادی که با مفهوم تجارت الکترونیکی و مزایای آن آشنا میشوند، افزایش مییابند.
براساس قراردادی که با پیمانکار طرح بسته شده است در مرحله اول 10 میلیون کارت هوشمند سوخت صادر می شود که این رقم در مراحل بعدی افزایش خواهد یافت.

4 -ایجاد بانک اطلاعاتی، پس پرده بهداشت عمومی


اسکناس یکی از عمدهترین ناقلان بیماریهای مسری است که با کاهش دست به دست شدن آن کمک شایانی نیز به بهداشت عمومی خواهد شد. اما مهمترین دلیل و رهاورد صدور کارت هوشمند ایجاد بانک اطلاعاتی بسیار گسترده است.
در حال حاضر آمار دقیقی از تعدادخودروهای در حال تردد، میزان مصرف سوخت آنها نسبت به میزان مسافت طی شده و میزان تجمع خودروها وجود ندارد.
با صدور کارت هوشمند حتی تعداد خودروهایی که در شهرهایی غیر از شهر محل صدور پلاک در حال تردد هستند، به صورت دقیق قابل آمارگیری است.
یا این که میتوان محاسبه کرد خودرویی خاص در سال چه میزان بنزین مصرف میکند، بنابراین میتوان گفت ایجاد بانک اطلاعاتی بسیار دقیق مهمترین هدف صدور کارت هوشمند بنزین است. به تعریفی دیگر با توسل به اطلاعات جمع آوری شده میتوان سیاستهای جدیتری اتخاذ کرد. اگرچه با قابلیتهای بالای آن میتوان کاربردهای دیگری نیز تعریف کرد.
پس از اعلام نیروی انتظامی مبنی بر صدور کارت خودرو و گواهینامه هوشمند پس از یکسری مذاکرات در اینباره قرار شد کارت خودرو و کارت بنزین در یک کارت واحد ادغام شود، به این ترتیب اعتبار کارت بنزین نیز افزایش مییابد. این طرح در فاز دوم با صدور کارت هوشمند خودرو به مرحله اجرا در میآید.
از طرف دیگر کارت هوشمند سوخت در پیگیری سرقتهای خودرو نقش مهمی ایفا میکند چرا که سارقان برای سوختگیری خودرو سرقتی در جایگاههای سوخت با مشکل جدی مواجه خواهند شد.

مفقود شدن کارت و راه حل



در صورت مفقود شدن یا سرقت کارت هوشمند با مراجعه مالک خودرو بهمراه کارت به مراکز امور مشترکین که تاسیس آنها از جمله تعهدات پیمانکار طرح است، شماره کارت در لیست سیاه قرار میگیرد و حداکثر ظرف 24 ساعت، سوختگیری از طریق آن غیرممکن خواهد شد.
برای دارنده کارت نیز مجددا کارت هوشمند سوخت صادر خواهد شد.

کارت هوشمند بنزین یا کنتور الکترونیکی مصرف سوخت


در زمینه قاچاق سوخت نیز کارت هوشمند به مانعی بازدارنده تبدیل خواهد شد. چرا که اگر خودرویی در بازه زمانی معین بیش از حد متعارف از کارت هوشمند استفاده کرده و سوختگیری کند از طریق این کارت تحت پیگرد قرار می گیرد.
در واقع و به تعبیری درستتر میتوان گفت همانگونه که برای مصرف آب و برق کنتوری تعبیه میشود، کارت هوشمند سوخت نیز کنتور الکترونیکی مصرف سوخت است.

کارت های هوشمند در دست مصرف و یا در حال راه اندازی  در ایران

بررسی موردی: کارت سوخت

   . سطح دوم: Pooler ها:

 

 

 


 

تماس با ما:

چالوس ، بلوار امام رضا (ع) ، شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی منطقه چالوس

شماره تلفن :3 - 52256891-011
نمابر : 52256900-011